Project: Gebiedsgericht grondwaterbeheer Presikhaaf

Opdrachtgever:

Gemeente Arnhem

Periode:

Van 2009 tot 2010

Contactpersoon:

Annelies Everts

Ko Hage


Presikhaaf is een oude stadswijk ten oosten van het stadscentrum van Arnhem. In de wijk zijn als gevolg van historische activiteiten grondwaterverontreinigingen aanwezig. De komende jaren vinden er in de wijk veel ontwikkelingen plaats waarbij, vanwege de hoge grondwaterstand, bronbemaling zal plaatsvinden. De verontreinigingen in het grondwater maken extra maatregelen nodig en verhogen aldus de kosten van de ontwikkelingen. De uitdaging is om met behulp van een gebiedsgerichte benadering van het (verontreinigde) grondwater onnodige vertraging tijdens de uitvoering te voorkomen, en zowel de herstructurering als de saneringsopgave betaalbaar te houden. De gemeente heeft TTE gevraagd een gebiedsgerichte aanpak voor de wijk Presikhaaf op te zetten en uit te werken.

Gebiedsgericht grondwaterbeheer

foto1-presikhaafOp landelijke schaal vindt ten aanzien van de aanpak van (grootschalige) grondwaterverontreinigingen een omslag plaats. Veel gemeenten zijn (vaak met schade en schande) tot de conclusie gekomen dat een gevalsgerichte aanpak veelal niet tot het gewenste resultaat leidt en gaan steeds vaker over op een gebiedsgerichte benadering. Er is een groeiende behoefte aan een handvat voor gebiedsgericht grondwaterbeheer. De provincie Gelderland heeft daarom samen met de gemeentes Arnhem en Nijmegen het ‘Afwegingskader gebiedsgericht grondwaterbeheer Gelderland' ontwikkeld. Met het afwegingskader willen zij mogelijk maken dat de plannen voor gebiedsgericht grondwaterbeheer integraal tot stand komen aan de hand van een vooraf vastgesteld integraal kader. (afwegingskader provincie Gelderland, klik hier)

Pilot ‘Presikhaaf'

foto3-presikhaafPresikhaaf is het eerste gebied in de gemeente Arnhem waarvoor GebiedsgerichtGrondwaterBeheer (GGB) wordt uitgewerkt. Het gebied zal in de toekomst als mal dienen voor andere gebieden in de gemeente. Vanuit die ‘pilot' gedachte is gekozen voor een relatief klein gebied, waarbij de focus ligt op de ontwikkelingen die medio 2010 van start gaan. Voordeel van een klein ‘pilot' gebied is dat maar een beperkt aantal thema's en belanghebbenden betrokken zijn bij de gebiedsgerichte aanpak. Daarnaast zijn de knelpunten en ontwikkelingen duidelijk, waardoor ideeën direct naar de praktijk vertaald kunnen worden. Op termijn kan eventueel opschaling van het beheersgebied plaatsvinden.

Workshops

foto2-presikhaafOm tot een gedragen oplossing te komen is afstemming met betrokken actoren van belang. Tijdens een tweetal workshops, waarbij verschillende interne- en externe partijen van de gemeente Arnhem aanwezig waren, is gezamenlijk de globale gebiedsbegrenzing en oplossingsrichting vastgesteld. De eerste workshop was met name gericht op de globale afbakening van het gebied (waarvoor gebiedsgericht grondwaterbeheer uitgewerkt moet worden).
Bij de tweede workshop zijn maatregelen geselecteerd en gecombineerd tot gebiedsgerichte varianten. Daarbij zijn tevens de organisatorische en financiële aspecten meegenomen. De resultaten van de twee workshops vormden de basis voor de uitwerking van de gebiedsgerichte aanpak.

Vervolg

De gebiedsgerichte aanpak wordt uitgewerkt in een Gebiedsgericht Grondwaterbeheerplan (het zogenaamde GGB-plan). Om de invulling van dit plan zo concreet mogelijk te maken wordt vooruitlopend op het GGB-plan een monitoringsnetwerk aangelegd en wordt een nulmeting uitgevoerd. Tevens worden de financieringsmogelijkheden voor het gebiedsgerichte grondwaterbeheer verder uitgewerkt.