Project: Visie op de ondergrond Deventer

Opdrachtgever:

Gemeente Deventer

Periode:

Van 2009 tot -

Contactpersoon:

Arthur van de Velde

Arne Alphenaar


De gemeente Deventer heeft industriegebieden, een omvangrijk buitengebied en een historische binnenstad. Deventer zet in op kwaliteitsverbetering van haar gebied in brede zin, gedefinieerd als duurzaamheid in de ruimtelijk en fysieke omgeving. Met de term ‘duurzaam' wordt in dit kader een langdurig evenwicht bedoeld tussen de 3 P's: People, Planet en Profit. De gemeente heeft TTE opdracht gegeven om in een ‘visie op de ondergrond van Deventer' te onderzoeken op welke wijze de ondergrond kan bijdragen aan een duurzame ontwikkeling van Deventer.

Drieluik

plaatje1visiedeventerDe Visie bestaat uit drie onderdelen. In de kaartenatlas wordt de huidige situatie in de vorm van kaarten en korte teksten beschreven. Het eigenlijke visierapport gaat in meer gedetailleerd in op de mogelijkheden van de 3 ondergrondse thema's; energie, water, en grond(water)kwaliteit. Daarnaast wordt beschreven op welke wijze de gemeente de ondergrond kan integreren in de planning van de gewenste bovengrondse processen.
Het derde onderdeel van de visie is een programmaboek dat op projectniveau de kansen van de ondergrond voor een duurzame ontwikkeling van de bovengrond weergeeft.

Bodemenergie

plaatje2visiedeventerTTE toont aan dat de gemeente Deventer in veel van haar ontwikkelingen/projecten gebruik kan maken van Warmte- en Koude opslag (WKO). Bovendien blijkt dat er voldoende mogelijkheden (bij voorbeeld door gebruik te maken van oppervlaktewater) zijn om een eventueel verschil in warmte- en koudevraag vanuit andere bronnen duurzaam aan te vullen. Op enkele locaties bestaan er mogelijkheden om gebiedsgerichte sanering te combineren met WKO. Aandachtspunt voor Deventer is het spanningsveld tussen drinkwaterwinning en gebruik van de ondergrond voor WKO dat in delen van de stad kan ontstaan.

Grondwater

In het stedelijk gebied kampt Deventer net als veel steden met een omvangrijke grondwaterverontreiniging. Een gebiedsgerichte aanpak biedt kansen om deze verontreiniging kosteneffectief, en waar mogelijk in combinatie met de toepassing van WKO, aan te pakken. Het buitengebied van Deventer heeft een uniek karakter met landgoederen en afwisseling tussen hoge en lage delen. Door de provincie is deze landgoederenzone grotendeels bestemd voor natuurontwikkeling. Een bestemming die vraagt om een optimaal gebruik van grondwater. In andere delen van het buitengebied kunnen natuur, landbouw, drinkwaterwinning en grondwaterpeilbeheer goed samengaan. Een interessante mogelijkheid is grondwaterpeilbeheer waarbij het peilbeheer wordt gerealiseerd door een directe onttrekking van grondwater. Het onttrokken grondwater kan dan ingezet worden op locaties met droogteschade of als industrieel- of drinkwater.

Instrumenten

plaatje4visiedeventerOm optimaal gebruik te kunnen maken van de kansen die de ondergrond biedt adviseert TTE de gemeente in het verlengde van de visie een bodembeleidsplan op te stellen. Daarnaast werkt men aan de oprichting van een Duurzaam Diensten Bedrijf (DDB) waarmee de gemeente de gewenste duurzame ontwikkelingen - bijvoorbeeld WKO - kan voorfinancieren. Vervolgens betaalt de gebruiker gebruikskosten aan het DDB. Na verloop van tijd is de financiering afbetaald en maakt het DDB winst. Deze winst kan vervolgens weer in andere duurzame ontwikkelingen geïnvesteerd worden.